WOW

Loading Events

Philomena Essed & Gloria Wekker

Duo Talk

WHEN: Thursday 14 September 19:30

UPDATE this event is fully booked and the waiting list is long. We are sorry if you haven’t been able to obtain a seat.

 

Een gesprek tussen Philomena Essed en Gloria Wekker over vergeten geschiedenissen, kolonialisme en hedendaags racisme. Gespreksleider: Heleen Mees.

Philomena Essed

Philomena Essed (Utrecht, 1955) is Professor Critical Race, Gender and Leadership Studies, USA, Antioch University, Graduate School of Leadership and Change.

Essed is dochter van Surinaamse ouders. Haar vader Max Essed was kinderarts. Ze verbleef in haar kindertijd afwisselend in Suriname en Nederland. Op veertienjarige leeftijd streek zij neer in Nijmegen, in 1974 verhuisde zij naar Amsterdam. In 1983 behaalde Essed haar doctoraalexamen in culturele antropologie aan de Universiteit van Amsterdam, waar zij in 1990 cum laude promoveerde tot doctor in de sociale wetenschappen. 

Essed is vooral bekend geworden door haar promotieonderzoek en haar eerdere boek Alledaags racisme. Dit werk maakte een sterke reactie los in het Nederlandse publieke debat. Haar werk werd gewaardeerd door activisten en NGO’s, maar het werd zeer hard bestreden door de media en de Nederlandse academische wereld. Met name werd het belang dat Essed hecht aan verhalen van individuele zwarte mensen bekritiseerd, evenals de relevantie van racisme voor de Nederlandse samenleving; immers Nederland werd in die tijd gezien als een tolerant land. Essed bedreigde met haar werk deze positieve visie, omdat zij haar vinger op de zere plek van het Nederlandse koloniaal verleden legde en ook wees op het impliciete (blanke) superioriteitsgevoel.

In 2015 zei zij bij het verschijnen van de bundel over Nederlands racisme (Dutch racism) dat zij in Nederland de rode draad ontdekte tussen antisemitisme en hedendaags racisme. Bovendien werd haar duidelijk dat met name de jongeren in Nederland een stuk van de geschiedenis over antiracisme hadden gemist. Zij is van mening dat er in Nederland een intellectuele censuur bestaat als het om racismekritiek gaat. In het boek zijn artikelen van twintig auteurs opgenomen over racisme, antisemitisme en islamofobie en de manier waarop historische periodes van slavernij, arbeidsmigratie en kolonialisme doorwerken, zoals in de discussie over Zwarte Piet.

Gloria Wekker

Gloria Daisy Wekker (Paramaribo, 1950) is een Surinaams-Nederlandse antropologe, gespecialiseerd in genderstudies, Caribische studies, en de bestudering van seksualiteit, etniciteit en postkolonialisme. Wekker staat bekend om haar werk over racisme in Nederland en intersectioneel denken in het feminisme. Zij is emeritus hoogleraar sociale en culturele antropologie aan de Universiteit Utrecht.    

Wekker werd geboren in Paramaribo en verhuisde in 1951 met haar familie naar Nederland. Ze begon aanvankelijk in Nijmegen aan een studie rechten, maar ging uiteindelijk culturele antropologie studeren aan de Universiteit van Amsterdam. Ze haalde in Amsterdam in 1981 haar Master, met als specialisaties het Caribisch gebied, vrouwenstudies en klinische psychologie. In 1992 promoveerde Wekker aan de Universiteit van Californië in Los Angeles met haar dissertatie: I am gold money (I pass through all hands, but I do not lose my value): The construction of selves, gender and sexualities in a female, working-class, Afro-Surinamese setting. De dissertatie werd in 1994 heruitgegeven in het Nederlands onder de titel: Ik ben een gouden munt. Subjectiviteit en seksualiteit van Creoolse volksklasse vrouwen in Paramaribo.

Voor een vervolgpublicatie op haar dissertatie: Politics of Passion: Women’s sexual culture in the Afro-Surinamese diaspora (een studie naar Mati-werk in Suriname) won Wekker in 2007 de Ruth Benedict prijs van de American Anthropological Association. Na haar promotie in de Verenigde Staten werkte Wekker in Nederland onder andere voor het Ministerie van Welzijn, Volksgezondheid en Cultuur. In Nederland was ze ook betrokken bij het activisme rondom de tweede feministische golf. In 1984 richtte zij samen met Tania LeonTineke Sumter en José Maas de actiegroep Sister Outsider voor zwarte lesbische vrouwen op. Sister Outsider was genoemd naar de gelijknamige essaybundel van de Amerikaanse feministe en schrijfster Audre Lorde.

In 2001 werd Gloria Wekker de eerste zwarte Nederlandse hoogleraar Gender en Etniciteit aan de Faculteit der Letteren van de Universiteit Utrecht. De Aletta-leerstoel Gender en Etniciteit is een initiatief van het voormalige IIAV (Internationaal Informatiecentrum en Archief voor de Vrouwenbeweging), nu het Atria, kennisinstituut voor emancipatie en vrouwengeschiedenis. Wekker werd tevens directeur van het expertisecentrum Gender, Etniciteit en Multiculturaliteit in het hoger onderwijs (GEM)Wekkers boek White Innocence: Paradoxes of Colonialism and Race (2016) was spraakmakend in de Nederlandse media. In het boek schreef Wekker over de Nederlandse koloniale geschiedenis en geïnstitutionaliseerd racisme in de Nederlandse maatschappij.

Heleen Mees

Heleen Mees is publicist en auteur van vier boeken. Ze schrijft voor De Volkskrant en Project Syndicate. Het werk van Mees verscheen al in kranten en tijdschriften als Foreign Policy, The New York Times, The Financial Times en Le Monde. Daarnaast geeft zij les aan de Robert F. Wagner Graduate School of Public Service van New York University.

Mees studeerde economie en recht en behaalde haar doctoraat in de economie aan de Erasmus Universiteit. Haar onderzoek richtte zich op de macro-economische consequenties van de opkomst van China, waarvoor zij een tijd in China woonde. In haar TEDx talk in Amsterdam in november 2013 schreef zij de financiële crisis van 2008 toe aan China’s ontwikkeling.

In 2006 was Mees medeoprichter van Women on Top, een organisatie die zich inzet voor meer vrouwen in hoge functies. Als tegenstander van glazen plafonds en het ‘old boys network’ voerde zij campagne voor een vrouwelijk contingent van 30% in bestuursraden.

Mees woont en werkt in Brooklyn.

Aanmelden

Deze avond vindt plaats in het kader van de expositie Guess Who’s Coming to Dinner Too? van Patricia Kaersenhout. Entree is gratis maar het aantal plekken is beperkt. Wilt u zeker zijn van een plek, reserveer dan via: event@wow-amsterdam.nl.

Foto van Lenny Oosterwijk

Photo: Hellen Gill, 2015